[KIẾN THỨC] DEFI LÀ GÌ? HIỂU ĐÚNG VỀ DEFI

 

Trong thị trường tài chính truyền thống, chúng ta không xa lạ gì với thuật ngữ OTC (Over the counter market) – thị trường chứng khoán phi tập trung. Và trong những năm trở lại đây, ở thời đại công nghệ số với sự xuất hiện của tiền điện tử, một xu hướng mới bùng nổ và được bàn tán nhiều nhất, đem lại lợi nhuận cực khủng cho nhà đầu tư được biết đến với tên gọi DeFi – Tài chính phi tập trung. Và ngay bài viết dưới đây, hãy cùng Diversity Ventures tìm hiểu DeFi là gì nhé!

DEFI LÀ GÌ?

DeFi là từ viết tắt của Decentralized Finance hay còn gọi là Tài Chính Phi Tập Trung.

Đây là hệ thống mà các sản phẩm tài chính có sẵn trên một mạng Blockchain phi tập trung công khai. Điều này có nghĩa chúng được mở ra cho bất kỳ ai sử dụng mà không cần thông qua những trung gian như ngân hàng hoặc tổ chức tài chính. DeFi không có cơ quan quản lý tập trung, cộng đồng sẽ cùng nhau đưa ra tất cả các quyết định quan trọng.

Để hiểu hơn về DeFi, trước hết chúng ta hãy nói qua một chút về CeFi (Centralized Finance – Tài chính tập trung).

Trong CeFi, các cơ quan chức năng nhất định sẽ kiểm soát mọi thứ. Người dùng phải tuân theo các quy tắc hoạt động mà cơ quan đó đưa ra. Một số hạn chế chúng ta có thể nhìn thấy ở CeFi:

  • Quyền lực được tập trung vào một chỗ, do đó bất kỳ hành động nào cũng cần phải xin phép, điều này cũng có thể dẫn đến thiếu tính minh bạch.
  • Phải thông qua trung gian thứ 3, dẫn đến hiệu suất công việc giảm, phí giao dịch tăng cao.
  • Vấn đề bảo mật thông tin (dễ xảy ra sự tấn công độc hại của tin tặc)

Những hạn chế không đại diện cho tất cả. Nhưng nó cũng là những vấn đề mà Tài chính tập trung cần giải quyết. Và DeFi ra đời với mục tiêu khắc phục các hạn chế của mô hình CeFi. DeFi hướng đến mục tiêu tạo ra một hệ thống tài chính mới, dân chủ hóa hệ thống hiện có và khiến hệ thống trở nên công bằng hơn, thông qua việc sử dụng các giao thức mở và dữ liệu minh bạch. Đó cũng là lý do giúp DeFi bùng nổ trong giới Crypto.

ĐẶC ĐIỂM CỦA DEFI

  • Dễ tiếp cận

Với mô hình tài chính truyền thống, bạn phải bỏ tiền mới có thể tận dụng được hết nguồn lực của hệ sinh thái. Ví dụ như người không có cơ hội giao dịch nhiều với ngân hàng thì sẽ không thể trở thành khách hàng VIP của ngân hàng đó,. Do đó, họ đến ngân hàng giao dịch, họ sẽ không thể hưởng những đặc quyền chỉ dành cho khách hàng VIP.

Còn với DeFi, bạn hoàn toàn có thể tiếp cận được tối đa hệ sinh thái mà Defi mang lại mà không tốn bất cứ chi phí nào.

  • Khả năng tương tác

Mô hình này hướng đến cộng đồng nên khả năng tương tác giữa những người nằm trong hệ sinh thái DeFi rất cao. Ví dụ như những nhà đầu tư trên sàn giao dịch Binance có thể giao lưu với nhau để học hỏi kinh nghiệm.

Hoặc một số nhà đầu tư vào Stablecoin hoàn toàn có thể tạo nên một cộng đồng tiền điện tử nào đó và mang lại lợi nhuận cho cộng đồng.

  • Tính riêng tư

Riêng tư là đặc trưng của bất kỳ mô hình nào sử dụng công nghệ Blockchain. Bạn có thể sở hữu một ví lưu trữ tiền điện tử không cần phải định danh. Thậm chí, bạn được phép thực hiện chuyển tiền mà không cần biết người chuyển là ai và người nhận là ai.

  • Tính minh bạch

Với mô hình tài chính phi tập trung, ai cũng có thể kiểm tra được 1 giao dịch bất kỳ thông qua mã transaction chuyển tiền.

  • Tính công bằng

Các lệnh thực hiện chuyển tiền của người tham gia đều như nhau, được áp dụng dựa trên một cơ sở các modules đã thiết lập trước. Tại DeFi sẽ không có sự phân biệt ai sở hữu nhiều tiền điện tử hơn hay ai ít hơn như là ngân hàng truyền thống.

CHỨC NĂNG CỦA DEFI

defi

  • Canh tác năng suất

Canh tác năng suất hay Yield Farming là thuật ngữ dùng để chỉ những người cố gắng tạo ra thêm lợi nhuận từ những đồng tiền điện tử mà họ đang sở hữu.

Hiểu đơn giản, nếu người nông dân đang sở hữu mảnh đất, họ sẽ cho thuê mảnh đất này để lấy lợi nhuận. Tương tự như người sở hữu coin, họ sẽ cho thuê coin để tham gia vào thị trường mua bán nhằm làm biến động giá cho một coin nào đó.

Yield Farming chủ yếu được thực hiện bằng cách sử dụng token ERC20 trên Ethereum và phần thưởng cũng giống vậy. Có một số giao thức sẵn có trong hệ sinh thái DeFi cho phép người dùng trên toàn cầu khóa crypto của họ và kiếm tiền từ đó. Farmer sẽ liên tục chuyển tiền của chính họ theo các giao thức khác nhau để kiếm lợi nhuận cao cho mình.

  • Giao dịch ký quỹ

Giao dịch ký quỹ hay Margin Trading là thuật ngữ thường thấy trong thị trường Forex. Trong thị trường tiền điện tử cũng vậy, bạn có thể giao dịch nhiều hơn số tiền mà bạn đang có trong sàn bằng việc đi vay của sàn và phải trả lại khi chốt giao dịch, số tiền dư còn lại sau khi đầu tư thành công sẽ là lợi nhuận của bạn.

  • Sàn giao dịch phi tập trung

Tại các sàn giao dịch phi tập trung, bạn có thể tự giao thương với người khác mà không cần sàn trung gian để giảm chi phí. Do sàn không kiểm soát tiền của bạn nên dù hacker có hack được sàn đi chăng nữa cũng không thể lấy được tiền.

  • Stablecoin

Nếu như không có DeFi, việc mang Crypto đi thế chấp để phát hành Stablecoin sẽ khó khăn hơn vì cần nhiều khâu trung gian. Ngược lại, với DeFi, Crypto sẽ được thế chấp tự động và nhanh chóng bằng các hợp đồng thông minh.

  • Nền tảng cho vay (Lending)

Trong thị trường tài chính truyền thống, ngân hàng thường là nền tảng cho vay chính. Bạn có thể nhận các khoản vay từ họ và bị tính lãi suất trên khoản đó.

Nhưng trong không gian DeFi, các trung gian như vậy hoàn toàn bị loại bỏ. Các Smart Contract sẽ thay thế các ngân hàng và quản lý việc cho vay trên nền tảng này.

  • Thị trường dự đoán

Đây là một hoạt động cá cược được áp dụng Smart Contract, bạn có thể dự đoán về một biến động giá của một đồng tiền điện tử nào đó chẳng hạn. Nếu dự đoán đúng, bạn sẽ có token, còn sai sẽ mất token.

  • Bảo hiểm phi tập trung

Việc mua bảo hiểm cho những nhà đầu tư tham gia sàn giao dịch phi tập trung cũng là một ứng dụng của DeFi.

RỦI RO GẶP PHẢI TRONG DEFI

defi

Mặc dù các Smart Contract luôn được bảo mật cao, nhưng các hackers giỏi vẫn có thể tìm ra những lỗ hổng để xâm nhập vào. Do đó, DeFi đã và đang cố gắng cải thiện tính bảo mật cho các Smart Contract.

Ngoài ra còn có những rủi ro đến từ phía người dùng. Với các ứng dụng DeFi , các rủi ro từ bên trung gian nay đã chuyển sang thành lỗi người dùng. Việc thiết kế các sản phẩm giảm thiểu rủi ro do lỗi người dùng là một thách thức đặc biệt khó khăn khi phát triển các sản phẩm trên các blockchain – vốn có tính bất biến.

ẢNH HƯỞNG CỦA DEFI LÊN THỊ TRƯỜNG TÀI CHÍNH TRUYỀN THỐNG

Chính phủ của nhiều nước từ lâu đã không thích Blockchain. Giờ đây lại thêm DeFi sẽ ảnh hưởng lớn đến khả năng kiểm soát ngành tài chính của họ. DeFi không chỉ tác động đến lợi ích cá nhân mà đụng chạm đến sự bình ổn của một quốc gia.

Cho nên, không dễ để DeFi có được sự công nhận hợp pháp tại nước sở tại. Thậm chí là các quốc gia này có thể cấm tất cả các hoạt động liên quan đến Blockchain như Trung Quốc đang chẳng hạn.

Tuy nhiên, chúng ta không thể phủ nhận những ưu điểm vượt trội đối với người dùng của DeFi so với tài chính truyền thống. Một trong những lợi thế lớn nhất là người tiêu dùng có thể kiếm được ở bất kỳ đâu với mức lãi suất 7-10% cho tiền điện tử của họ. Đây là một lựa chọn cực kỳ hấp dẫn, nhất là trong bối cảnh lãi suất tiền gửi ngân hàng giảm mạnh như hiện nay và QE tăng. Nếu cứ giữ tiền pháp định trong ngân hàng sẽ không được lợi nhuận cao thậm chí là mất tiền do lãi suất không đủ bù lạm phát. 

Bởi thế mà nhiều ngân hàng trung ương cũng đang nghiên cứu vai trò của tiền tệ kỹ thuật số dựa trên blockchain trong nền kinh tế của họ.

TƯƠNG LAI CỦA DEFI

Tuy DeFi không được nhiều chính phủ ủng hộ, nhưng không gì có thể ngăn cản sự phát triển mạnh mẽ của DeFi trong tương lai vì tất cả những ưu điểm nêu trên.

DeFi sẽ có tác động rất lớn đến hệ thống tài chính truyền thống và cách chúng ta quản lý tài sản của mình trong tương lai. Tài chính truyền thống có thể cảm thấy bị đe dọa vào lúc này, nhưng cũng không thể bỏ qua những cải tiến về công nghệ hấp dẫn, tiết kiệm chi phí và hệ thống kế thừa này. Tất cả những lợi thế này khiến DeFi trở thành một bước đi tất yếu tiếp theo trong thế giới tài chính.

TỔNG KẾT

DeFi tuy tiềm năng nhưng vẫn còn những hạn chế, bất cập cần khắc phục như: hiệu suất kém, DeFi vẫn còn khó sử dụng, chưa được phổ biện rộng khắp như mô hình tài chính truyền thống, và hệ sinh thái còn lộn xộn. Điều đó có nghĩa là DeFi cần những nỗ lực to lớn hơn để tiếp cận với tập người dùng lớn hơn cũng như phát triển mạnh hơn trong tương lai.